مهدى رحمانى ولوى / منصور جغتايى

285

تاريخ علماى بلخ ( فارسي )

از طريق وى رواياتى را نقل كرده‌اند ؛ نظير اين روايت . « 1 » عن ابو على حسن بن طيب بلخى باسناده ، عن محمّد بن سيرين ، عن ابى هريره قال : قال رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله لا تسبّو الدهر ، فان اللّه هو الدهر . « 2 » بنا به نقل ابو بكر خطيب بغدادى ، حسن بن شجاع ، عموى حسن بن طيّب ساكن كوفه بود . او از برادرزاده‌اش دعوت كرد تا به آن شهر برود . ابو على حسن بن طيّب شجاعى دعوت او را پذيرفت و در شهر كوفه سكنا گزيد . در اواخر عمر براثر كهولت سن و ضعف بدن دست و پاى او مىلرزيد ، نور چشمش را از دست داده بود و گوشش چيزى نمىشنيد . حديثى را با صداى بلند برايش مىخواندند ، مىشنيد و اشكال آن را مىگرفت . او از جملهء حافظان خوب و ثقه بشمار مىرفت . در عين حال علما دربارهء او اختلاف‌نظر دارند ؛ عده‌اى او را تكذيب و عده‌اى او را توثيق كرده‌اند . « 3 » آية اللّه خويى در معجم رجال الحديث ، سيد امين جبل عاملى در اعيان الشيعة ، مامقانى در تنقيح المقال ، مؤلّف قاموس الرجال ، و نيز نجاشى در رجال خود او را از علماى شيعه اماميّه مىدانند . نجاشى عقيده دارد كه وى از شاگردان شيخ مفيد ( ره ) بوده و از او اجازهء نقل روايت گرفته و كتاب ذوات الاجنحه ، از تأليفات خود ، را از طريق شيخ مفيد نقل كرده است . « 4 » ابو على بلخى شجاعى سرانجام روز سه‌شنبه 17 جمادى الآخر سال 307 ه . ق . در سنّ 90 سالگى جهان را بدرود گفت و در كوفه به خاك سپرده شد . « 5 »

--> ( 1 ) - سير اعلام النبلاء ، ج 14 ، ص 260 . ( 2 ) - تاريخ بغداد ، ج 7 ، ص 334 . ( 3 ) - تاريخ بغداد ، ج 7 ، ص 334 ، و نيز ر . ك : تاريخ الاسلام ، ذهبى ، حوادث سالهاى 301 - 310 ، ص 208 ؛ ميزان الاعتدال ، ج 1 ، ص 501 ؛ الكامل ، ابن عدى ، ج 3 ، ص 206 ؛ لسان الميزان ، ج 2 ، ص 403 . ( 4 ) - معجم رجال الحديث ، ج 4 ، ص 367 ؛ اعيان الشيعة ، ج 5 ، ص 126 ؛ تنقيح المقال ، ج 1 ، ص 286 ؛ قاموس الرّجال ، ج 3 ، ص 181 ؛ رجال النجاشى ، ج 1 ، ص 147 . ( 5 ) - سير اعلام النبلاء ، ج 14 ، ص 260 ؛ ميزان الاعتدال ، ج 1 ، ص 501 .